श्री भगवानुवाच अभयं सत्त्वसंशुद्धिः ज्ञानयोगव्यवस्थितिः। दानं दमश्च यज्ञश्च स्वाध्यायस्तप आर्जवम्
śhrī-bhagavān uvācha abhayaṁ sattva-sanśhuddhir jñāna-yoga-vyavasthitiḥ dānaṁ damaśh cha yajñaśh cha svādhyāyas tapa ārjavam
శ్రీ భగవానుడు పలికెను: భయరాహిత్యము, చిత్తశుద్ధి, జ్ఞానయోగమునందు స్థిరత్వము, దానము, ఆత్మనిగ్రహము, యజ్ఞము, స్వాధ్యాయము, తపస్సు మరియు సరళత్వము—
Word meanings: śhrī-bhagavān uvācha—the Supreme Divine Personality said; abhayam—fearlessness; sattva-sanśhuddhiḥ—purity of mind; jñāna—knowledge; yoga—spiritual; vyavasthitiḥ—steadfastness; dānam—charity; damaḥ—control of the senses; cha—and; yajñaḥ—performance of sacrifice; cha—and; svādhyāyaḥ—study of sacred books; tapaḥ—austerity; ārjavam—straightforwardness;
अहिंसा सत्यमक्रोधस्त्यागः शान्तिरपैशुनम्।दया भूतेष्वलोलुप्त्वं मार्दवं ह्रीरचापलम्
ahinsā satyam akrodhas tyāgaḥ śhāntir apaiśhunam dayā bhūteṣhv aloluptvaṁ mārdavaṁ hrīr achāpalam
అహింస, సత్యం, కోపరాహిత్యం, త్యాగం, శాంతి, పరనింద రాహిత్యం, సమస్త ప్రాణులపట్ల కరుణ, లోభరాహిత్యం, మృదుత్వం, వినయం మరియు స్థిరత్వం;
Word meanings: ahinsā—non-violence; satyam—truthfulness; akrodhaḥ—absence of anger; tyāgaḥ—renunciation; śhāntiḥ—peacefulness; apaiśhunam—restraint from fault-finding; dayā—compassion; bhūteṣhu—toward all living beings; aloluptvam—absence of covetousness; mārdavam—gentleness; hrīḥ—modesty; achāpalam—lack of fickleness;
तेजः क्षमा धृतिः शौचमद्रोहो नातिमानिता। भवन्ति सम्पदं दैवीमभिजातस्य भारत
tejaḥ kṣhamā dhṛitiḥ śhaucham adroho nāti-mānitā bhavanti sampadaṁ daivīm abhijātasya bhārata
తేజస్సు, క్షమ, ధైర్యము, శుచిత్వము, ద్రోహబుద్ధి లేకుండుట, అహంకారము లేకుండుట—ఇవి దైవీ సంపత్తితో జన్మించిన వాని లక్షణములు, ఓ భారతా.
Word meanings: tejaḥ—vigor; kṣhamā—forgiveness; dhṛitiḥ—fortitude; śhaucham—cleanliness; adrohaḥ—bearing enmity toward none; na—not; ati-mānitā—absence of vanity; bhavanti—are; sampadam—qualities; daivīm—godly; abhijātasya—of those endowed with; bhārata—scion of Bharat
दम्भो दर्पोऽभिमानश्च क्रोधः पारुष्यमेव च।अज्ञानं चाभिजातस्य पार्थ सम्पदमासुरीम्
dambho darpo ’bhimānaśh cha krodhaḥ pāruṣhyam eva cha ajñānaṁ chābhijātasya pārtha sampadam āsurīm
దంభము, గర్వము, అభిమానము, క్రోధము, కఠినత్వము మరియు అజ్ఞానము—ఇవి దైవీ సంపత్తితో పుట్టిన వాని లక్షణములు, ఓ అర్జునా.
Word meanings: dambhaḥ—hypocrisy; darpaḥ—arrogance; abhimānaḥ—conceit; cha—and; krodhaḥ—anger; pāruṣhyam—harshness; eva—certainly; cha—and; ajñānam—ignorance; cha—and; abhijātasya—of those who possess; pārtha—Arjun, the son of Pritha; sampadam—qualities; āsurīm—demoniac
दैवी सम्पद्विमोक्षाय निबन्धायासुरी मता।मा शुचः सम्पदं दैवीमभिजातोऽसि पाण्डव
daivī sampad vimokṣhāya nibandhāyāsurī matā mā śhuchaḥ sampadaṁ daivīm abhijāto ’si pāṇḍava
దైవీ సంపద విముక్తికి దారితీస్తుంది, అసురీ సంపద బంధనానికి దారితీస్తుంది. దుఃఖించకు, ఓ అర్జునా, నీవు దైవీ స్వభావంతో జన్మించావు.
Word meanings: daivī—divine; sampat—qualities; vimokṣhāya—toward liberation; nibandhāya—to bondage; āsurī—demoniac qualities; matā—are considered; mā—do not; śhuchaḥ—grieve; sampadam—virtues; daivīm—saintly; abhijātaḥ—born; asi—you are; pāṇḍava—Arjun, the son of Pandu
द्वौ भूतसर्गौ लोकेऽस्मिन् दैव आसुर एव च।दैवो विस्तरशः प्रोक्त आसुरं पार्थ मे श्रृणु
dvau bhūta-sargau loke ’smin daiva āsura eva cha daivo vistaraśhaḥ prokta āsuraṁ pārtha me śhṛiṇu
ఈ లోకంలో రెండు రకాల సృష్టించబడిన జీవులు ఉన్నారు—దైవ సంపద కలవారు మరియు ఆసుర సంపద కలవారు. దైవ సంపద గురించి విస్తారంగా వివరించబడింది; ఇప్పుడు ఆసుర సంపద గురించి నా నుండి వినుము, ఓ అర్జునా.
Word meanings: dvau—two; bhūta-sargau—of created living beings; loke—in the world; asmin—this; daivaḥ—divine; āsuraḥ—demoniac; eva—certainly; cha—and; daivaḥ—the divine; vistaraśhaḥ—at great length; proktaḥ—said; āsuram—the demoniac; pārtha—Arjun, the son of Pritha; me—from me; śhṛiṇu—hear
प्रवृत्तिं च निवृत्तिं च जना न विदुरासुराः।न शौचं नापि चाचारो न सत्यं तेषु विद्यते
pravṛittiṁ cha nivṛittiṁ cha janā na vidur āsurāḥ na śhauchaṁ nāpi chāchāro na satyaṁ teṣhu vidyate
ఆసురీ స్వభావం గలవారికి సరియైన కర్మ గాని, సరియైన నివృత్తి గాని తెలియదు; వారిలో శుచిత్వం గాని, సదాచారం గాని, సత్యం గాని కనిపించవు.
Word meanings: pravṛittim—proper actions; cha—and; nivṛittim—improper actions; cha—and; janāḥ—persons; na—not; viduḥ—comprehend; āsurāḥ—those possessing demoniac nature; na—neither; śhaucham—purity; na—nor; api—even; cha—and; āchāraḥ—conduct; na—nor; satyam—truthfulness; teṣhu—in them; vidyate—exist
असत्यमप्रतिष्ठं ते जगदाहुरनीश्वरम्।अपरस्परसम्भूतं किमन्यत्कामहैतुकम्
asatyam apratiṣhṭhaṁ te jagad āhur anīśhvaram aparaspara-sambhūtaṁ kim anyat kāma-haitukam
వారు ఈ ప్రపంచం సత్యం లేనిదని, ఆధారం లేనిదని, దేవుడు లేనిదని చెబుతారు—స్త్రీపురుషుల పరస్పర కలయిక తప్ప మరేదానివల్లనూ పుట్టలేదని, కేవలం కామం చేత నడపబడుతుందని; ఇంకే కారణం ఉంటుంది?
Word meanings: asatyam—without absolute truth; apratiṣhṭham—without any basis; te—they; jagat—the world; āhuḥ—say; anīśhvaram—without a God; aparaspara—without cause; sambhūtam—created; kim—what; anyat—other; kāma-haitukam—for sexual gratification only
एतां दृष्टिमवष्टभ्य नष्टात्मानोऽल्पबुद्धयः।प्रभवन्त्युग्रकर्माणः क्षयाय जगतोऽहिताः
etāṁ dṛiṣhṭim avaṣhṭabhya naṣhṭātmāno ’lpa-buddhayaḥ prabhavanty ugra-karmāṇaḥ kṣhayāya jagato ’hitāḥ
ఇటువంటి దృష్టులను అంటిపట్టుకొని, అల్పబుద్ధి గల ఈ నష్టాత్ములు, క్రూరకర్మలకు అలవాటుపడి, లోకనాశనానికి పూనుకొనే శత్రువులుగా ఉద్భవిస్తారు.
Word meanings: etām—such; dṛiṣhṭim—views; avaṣhṭabhya—holding; naṣhṭa—misdirected; ātmānaḥ—souls; alpa-buddhayaḥ—of small intellect; prabhavanti—arise; ugra—cruel; karmāṇaḥ—actions; kṣhayāya—destruction; jagataḥ—of the world; ahitāḥ—enemies
काममाश्रित्य दुष्पूरं दम्भमानमदान्विताः।मोहाद्गृहीत्वासद्ग्राहान्प्रवर्तन्तेऽशुचिव्रताः
kāmam āśhritya duṣhpūraṁ dambha-māna-madānvitāḥ mohād gṛihītvāsad-grāhān pravartante ’śhuchi-vratāḥ
సంతృప్తి లేని కోరికలకు లొంగిపోయి, కపటం, అహంకారం మరియు గర్వంతో నిండి, వారు భ్రమ కారణంగా తప్పుడు నమ్మకాలను పట్టుకుని, అపవిత్ర సంకల్పంతో పనులు చేస్తారు.
Word meanings: kāmam—lust; āśhritya—harboring; duṣhpūram—insatiable; dambha—hypocrisy; māna—arrogance; mada-anvitāḥ—clinging to false tenets; mohāt—the illusioned; gṛihītvā—being attracted to; asat—impermanent; grāhān—things; pravartante—they flourish; aśhuchi-vratāḥ—with impure resolve
चिन्तामपरिमेयां च प्रलयान्तामुपाश्रिताः।कामोपभोगपरमा एतावदिति निश्िचताः
chintām aparimeyāṁ cha pralayāntām upāśhritāḥ kāmopabhoga-paramā etāvad iti niśhchitāḥ
బడి చావుతోనే అంతమయ్యే లెక్కలేనన్ని చింతలతో భారమై, కోరికల తృప్తినే జీవిత పరమ లక్ష్యంగా భావిస్తూ, ఇంతకు మించి ఏమీ లేదని దృఢంగా నమ్ముతూ.
Word meanings: chintām—anxieties; aparimeyām—endless; cha—and; pralaya-antām—until death; upāśhritāḥ—taking refuge; kāma-upabhoga—gratification of desires; paramāḥ—the purpose of life; etāvat—still; iti—thus; niśhchitāḥ—with complete assurance
आशापाशशतैर्बद्धाः कामक्रोधपरायणाः।ईहन्ते कामभोगार्थमन्यायेनार्थसञ्चयान्
āśhā-pāśha-śhatair baddhāḥ kāma-krodha-parāyaṇāḥ īhante kāma-bhogārtham anyāyenārtha-sañchayān
కోరికల వందల బంధనాలచే బంధింపబడి, కామక్రోధాలకు లోనై, తమ ఇంద్రియ సుఖాల తృప్తి కోసం అన్యాయ మార్గాలతో సంపదను కూడబెట్టడానికి వారు ప్రయత్నిస్తారు.
Word meanings: āśhā-pāśha—bondage of desires; śhataiḥ—by hundreds; baddhāḥ—bound; kāma—lust; krodha—anger; parāyaṇāḥ—dedicated to; īhante—strive; kāma—lust; bhoga—gratification of the senses; artham—for; anyāyena—by unjust means; artha—wealth; sañchayān—to accumulate
इदमद्य मया लब्धमिमं प्राप्स्ये मनोरथम्।इदमस्तीदमपि मे भविष्यति पुनर्धनम्
idam adya mayā labdham imaṁ prāpsye manoratham idam astīdam api me bhaviṣhyati punar dhanam
"ఇది నేను ఈ రోజు సంపాదించాను; ఈ కోరికను కూడా నేను నెరవేర్చుకుంటాను. ఈ సంపద నాది, ఇకముందు మరింత నాదవుతుంది."
Word meanings: idam—this; adya—today; mayā—by me; labdham—gained; imam—this; prāpsye—I shall acquire; manaḥ-ratham—desire; idam—this; asti—is; idam—this; api—also; me—mine; bhaviṣhyati—in future; punaḥ—again; dhanam—wealth;
असौ मया हतः शत्रुर्हनिष्ये चापरानपि।ईश्वरोऽहमहं भोगी सिद्धोऽहं बलवान्सुखी
asau mayā hataḥ śhatrur haniṣhye chāparān api īśhvaro ’ham ahaṁ bhogī siddho ’haṁ balavān sukhī
"ఆ శత్రువు నాచేత సంహరించబడ్డాడు, మరియు ఇతరులను కూడా నేను నాశనం చేస్తాను. నేను ప్రభువును, నేను భోక్తను, నేను సిద్ధుడను, బలవంతుడను, సుఖవంతుడను."
Word meanings: asau—that; mayā—by me; hataḥ—has been destroyed; śhatruḥ—enemy; haniṣhye—I shall destroy; cha—and; aparān—others; api—also; īśhvaraḥ—God; aham—I; aham—I; bhogī—the enjoyer; siddhaḥ—powerful; aham—I; bala-vān—powerful; sukhī—happy;
आढ्योऽभिजनवानस्मि कोऽन्योऽस्ति सदृशो मया।यक्ष्ये दास्यामि मोदिष्य इत्यज्ञानविमोहिताः
āḍhyo ’bhijanavān asmi ko ’nyo ’sti sadṛiśho mayā yakṣhye dāsyāmi modiṣhya ity ajñāna-vimohitāḥ aneka-chitta-vibhrāntā moha-jāla-samāvṛitāḥ prasaktāḥ kāma-bhogeṣhu patanti narake ’śhuchau
"నేను ధనవంతుడను, గొప్ప వంశంలో పుట్టాను — నాకు సమానమైనవారు ఎవరు? నేను యజ్ఞాలు చేస్తాను, నేను దానధర్మాలు చేస్తాను, నేను ఆనందిస్తాను." ఈ విధంగా అజ్ఞానంచే మోహితులై,
Word meanings: āḍhyaḥ—wealthy; abhijana-vān—having highly placed relatives; asmi—me; kaḥ—who; anyaḥ—else; asti—is; sadṛiśhaḥ—like; mayā—to me; yakṣhye—I shall perform sacrifices; dāsyāmi—I shall give alms; modiṣhye—I shall rejoice; iti—thus; ajñāna—ignorance; vimohitāḥ—deluded aneka—many; chitta—imaginings; vibhrāntāḥ—led astray; moha—delusion; jāla—mesh; samāvṛitāḥ—enveloped; prasaktāḥ—addicted; kāma-bhogeṣhu—gratification of sensuous pleasures; patanti—descend; narake—to hell; aśhuchau—murky
अनेकचित्तविभ्रान्ता मोहजालसमावृताः।प्रसक्ताः कामभोगेषु पतन्ति नरकेऽशुचौ
aneka-citta-vibhrāntā moha-jāla-samāvṛtāḥ prasaktāḥ kāma-bhogeṣu patanti narake 'śucau
భయంకరమైన ఆందోళనలచే భ్రమించి, మాయాజాలంలో చిక్కుకొని, కామభోగాలకు బానిసలై, వారు నరకపు అగాధంలో పడిపోతారు.
Word meanings: aneka—numerous; citta-vibhrāntāḥ—perplexed by anxieties; moha—of illusions; jāla—by a network; samāvṛtāḥ—surrounded; prasaktāḥ—attached; kāma—lust; bhogeṣu—sense gratification; patanti—glides down; narake—into hell; aśucau—unclean.
आत्मसम्भाविताः स्तब्धा धनमानमदान्विताः।यजन्ते नामयज्ञैस्ते दम्भेनाविधिपूर्वकम्
ātma-sambhāvitāḥ stabdhā dhana-māna-madānvitāḥ yajante nāma-yajñais te dambhenāvidhi-pūrvakam
దంభము, గర్వము, ధనమదముతో కూడినవారై, వారు యజ్ఞములను కేవలము పేరుకు మాత్రమే చేయుదురు — ఆడంబరముగా, శాస్త్ర విధులను లెక్కచేయక.
Word meanings: ātma-sambhāvitāḥ—self-conceited; stabdhāḥ—stubborn; dhana—wealth; māna—pride; mada—arrogance; anvitāḥ—full of; yajante—perform sacrifice; nāma—in name only; yajñaiḥ—sacrifices; te—they; dambhena—ostentatiously; avidhi-pūrvakam—with no regards to the rules of the scriptures
अहङ्कारं बलं दर्पं कामं क्रोधं च संश्रिताः।मामात्मपरदेहेषु प्रद्विषन्तोऽभ्यसूयकाः
ahankāraṁ balaṁ darpaṁ kāmaṁ krodhaṁ cha sanśhritāḥ mām ātma-para-deheṣhu pradviṣhanto ’bhyasūyakāḥ
అహంకారం, బలం, గర్వం, కామం మరియు క్రోధంలో మునిగిపోయి, ఈ దుర్మార్గులు తమ శరీరాలలోనూ ఇతరుల శరీరాలలోనూ నివసించే నన్ను ద్వేషిస్తారు.
Word meanings: ahankāram—egotism; balam—strength; darpam—arrogance; kāmam—desire; krodham—anger; cha—and; sanśhritāḥ—covered by; mām—me; ātma-para-deheṣhu—within one’s own and bodies of others; pradviṣhantaḥ—abuse; abhyasūyakāḥ—the demoniac
तानहं द्विषतः क्रूरान्संसारेषु नराधमान्।क्षिपाम्यजस्रमशुभानासुरीष्वेव योनिषु
tān ahaṁ dviṣhataḥ krūrān sansāreṣhu narādhamān kṣhipāmy ajasram aśhubhān āsurīṣhv eva yoniṣhu
నేను ఈ ద్వేషపూరితులైన, క్రూరులైన మరియు నీచులైన అధములను — మానవులలో అత్యంత హీనులైన మరియు అపవిత్రులైన వారిని — పునర్జన్మ చక్రాలలో మళ్ళీ మళ্ళీ ఆసురీ యోనులలో పడద్రోస్తాను.
Word meanings: tān—these; aham—I; dviṣhataḥ—hateful; krūrān—cruel; sansāreṣhu—in the material world; nara-adhamān—the vile and vicious of humankind; kṣhipāmi—I hurl; ajasram—again and again; aśhubhān—inauspicious; āsurīṣhu—demoniac; eva—indeed; yoniṣhu—in to the wombs;
असुरीं योनिमापन्ना मूढा जन्मनि जन्मनि।मामप्राप्यैव कौन्तेय ततो यान्त्यधमां गतिम्
āsurīṁ yonim āpannā mūḍhā janmani janmani mām aprāpyaiva kaunteya tato yānty adhamāṁ gatim
దేమోనియక జన్మలను మరల మరల పొందుచు, ఈ మోహితాత్ములు, ఓ కుంతీపుత్రా, నన్ను ఎన్నటికీ చేరజాలక, మరింత అధోగతికి పతనమగుదురు.
Word meanings: āsurīm—demoniac; yonim—wombs; āpannāḥ—gaining; mūḍhāḥ—the ignorant; janmani janmani—in birth after birth; mām—me; aprāpya—failing to reach; eva—even; kaunteya—Arjun, the son of Kunti; tataḥ—thereafter; yānti—go; adhamām—abominable; gatim—destination
त्रिविधं नरकस्येदं द्वारं नाशनमात्मनः।कामः क्रोधस्तथा लोभस्तस्मादेतत्त्रयं त्यजेत्
tri-vidhaṁ narakasyedaṁ dvāraṁ nāśhanam ātmanaḥ kāmaḥ krodhas tathā lobhas tasmād etat trayaṁ tyajet
కామం, క్రోధం, మరియు లోభం — ఇవి ఆత్మ వినాశానికి దారితీసే నరకానికి మూడు ద్వారాలు; అందువల్ల, ఈ మూడింటినీ విడిచిపెట్టాలి.
Word meanings: tri-vidham—three types of; narakasya—to the hell; idam—this; dvāram—gates; nāśhanam—destruction; ātmanaḥ—self; kāmaḥ—lust; krodhaḥ—anger; tathā—and; lobhaḥ—greed; tasmāt—therefore; etat—these; trayam—three; tyajet—should abandon
एतैर्विमुक्तः कौन्तेय तमोद्वारैस्त्रिभिर्नरः।आचरत्यात्मनः श्रेयस्ततो याति परां गतिम्
etair vimuktaḥ kaunteya tamo-dvārais tribhir naraḥ ācharaty ātmanaḥ śhreyas tato yāti parāṁ gatim
కుంతీపుత్రా, ఈ మూడు చీకటి ద్వారాల నుండి—కామం, క్రోధం మరియు లోభం నుండి—విముక్తుడైన వ్యక్తి ఆత్మ శ్రేయస్సు కొరకు ప్రయత్నిస్తాడు, తద్వారా పరమ గమ్యాన్ని పొందుతాడు.
Word meanings: etaiḥ—from this; vimuktaḥ—freed; kaunteya—Arjun, the son of Kunti; tamaḥ-dvāraiḥ—gates to darkness; tribhiḥ—three; naraḥ—a person; ācharati—endeavor; ātmanaḥ—soul; śhreyaḥ—welfare; tataḥ—thereby; yāti—attain; parām—supreme; gatim—goal
यः शास्त्रविधिमुत्सृज्य वर्तते कामकारतः।न स सिद्धिमवाप्नोति न सुखं न परां गतिम्
yaḥ śhāstra-vidhim utsṛijya vartate kāma-kārataḥ na sa siddhim avāpnoti na sukhaṁ na parāṁ gatim
శాస్త్ర విధులను విడిచిపెట్టి, కోరికలచే ప్రేరితుడై నడచుకొనువాడు సిద్ధిని గాని, సుఖమును గాని, పరమ గతిని గాని పొందజాలడు.
Word meanings: yaḥ—who; śhāstra-vidhim—scriptural injunctions; utsṛijya—discarding; vartate—act; kāma-kārataḥ—under the impulse of desire; na—neither; saḥ—they; siddhim—perfection; avāpnoti—attain; na—nor; sukham—happiness; na—nor; parām—the supreme; gatim—goal
तस्माच्छास्त्रं प्रमाणं ते कार्याकार्यव्यवस्थितौ।ज्ञात्वा शास्त्रविधानोक्तं कर्म कर्तुमिहार्हसि
tasmāch chhāstraṁ pramāṇaṁ te kāryākārya-vyavasthitau jñātvā śhāstra-vidhānoktaṁ karma kartum ihārhasi
కావున, ఏమి చేయవలెనో మరియు ఏమి చేయరాదో నిర్ణయించుటలో శాస్త్రములే నీకు ప్రమాణముగా ఉండనిమ్ము. శాస్త్ర విధులచే ఏమి నిర్దేశింపబడినదో తెలిసికొని, ఈ లోకమున నీ కర్మలను తదనుగుణముగా ఆచరింపుము.
Word meanings: tasmāt—therefore; śhāstram—scriptures; pramāṇam—authority; te—your; kārya—duty; akārya—forbidden action; vyavasthitau—in determining; jñātvā—having understood; śhāstra—scriptures; vidhāna—injunctions; uktam—as revealed; karma—actions; kartum—perform; iha—in this world; arhasi—you should